Sallamak Kelimesinin Etimolojisi: Hareketten Mecaza
Sallamak fiili Türkçede hareket bildiren köklerden biridir. Temel kök sal- biçimindedir. Eski Türkçede “salmak” fiili “bırakmak, göndermek” anlamı taşır.
Eski Dönem Kullanımı
Orhon Yazıtları’nda sal- fiili “asker göndermek” anlamıyla geçer. 11. yüzyılda Kutadgu Bilig’de “salmak” fiili “yollamak” bağlamında kullanılır. Fiile -la- eki getirilerek salla- türetilmiştir. Bu yapı, eylemi tekrar ve yoğunluk anlamıyla pekiştirir.
Anlam Değişimi
“Sallamak” başlangıçta fiziksel titreşim ve hareket anlamı taşır. Zamanla “önemsememek” ve “asılsız söz söylemek” gibi mecaz anlamlar kazanır. “Beni sallama” ifadesi bu soyutlaşmanın ürünüdür.
Bugünkü Durum
Kelime hem fiziksel hem argo kullanım alanında yaşar. Bu çok katmanlı yapı, Türkçede fiil türetme sisteminin üretkenliğini gösterir.
Kaynakça
-
Clauson, An Etymological Dictionary of Pre-Thirteenth-Century Turkish.
-
Erdal, A Grammar of Old Turkic.
-
Yusuf Has Hacip, Kutadgu Bilig.