Anadolu’da yıllar süren işgal ve direnişin ardından Türk ordusu 1922 yazında son hamlesini yaptı. Sakarya’dan sonra geçen bir yıl boyunca orduyu yeniden düzenleyen, silah ve asker gücünü toparlayan Ankara yönetimi, düşmanı kesin bir yenilgiye uğratmayı hedefledi. Büyük Taarruz, bu hazırlıkların sonucu olarak başladı ve Türk milletinin kaderini belirleyen askeri başarıyı beraberinde getirdi.
Taarruz Öncesi Hazırlık Süreci
Büyük Taarruz’dan önce cephede uzun bir sessizlik yaşandı. Bu sessizlik bir geri çekilme değil, bilinçli bir hazırlık dönemiydi. Orduda eğitim hızlandı, subay kadrosu güçlendi ve halk cepheyi desteklemek için elindeki imkânları seferber etti. Mustafa Kemal Paşa, Fevzi Paşa ve İsmet Paşa planı büyük bir gizlilik içinde yürüttü. Yunan ordusu Türk tarafının saldırı gücünü küçümsedi ve bu durum taarruzun başarısını artırdı.
Büyük Taarruz’un Başlaması26 Ağustos 1922 sabahı topçu ateşiyle başlayan Büyük Taarruz, Afyon ve çevresinde yoğunlaştı. Türk ordusu kısa sürede Yunan savunma hatlarını yardı. Özellikle süvari birlikleri düşmanın geri çekilme yollarını kesti. Bu hızlı ilerleme, Yunan ordusunda büyük bir panik yarattı. Türk birlikleri kararlı ve disiplinli bir şekilde ilerledi, hedefini net biçimde takip etti.
Başkomutanlık Meydan Muharebesi
30 Ağustos 1922’de Dumlupınar’da yapılan Başkomutanlık Meydan Muharebesi, savaşın dönüm noktası oldu. Mustafa Kemal Paşa muharebeyi bizzat cepheden yönetti. Türk ordusu Yunan kuvvetlerini kuşattı ve ağır bir yenilgiye uğrattı. Bu muharebe, düşmanın Anadolu’daki askeri gücünü büyük ölçüde ortadan kaldırdı. Artık savunma değil, kesin zafer konuşuluyordu.
Zaferin Sonuçları
Başkomutanlık Meydan Muharebesi’nden sonra Türk ordusu hızla İzmir’e doğru ilerledi. 9 Eylül 1922’de İzmir’in kurtarılmasıyla askeri mücadele fiilen sona erdi. Büyük Taarruz, sadece bir savaş kazanımı olmadı; aynı zamanda siyasi sonuçlar da doğurdu. Mudanya Ateşkesi ve ardından Lozan Antlaşması’nın yolu açıldı. Türk milleti, bağımsız bir devlet kurma hedefini askeri başarıyla destekledi.
Kaynakça (Literatür):
– Türk Tarih Kurumu, Kurtuluş Savaşı Kronolojisi
– Sina Akşin, Türkiye’nin Yakın Tarihi
– Fahrettin Altay, Gördüklerim ve Geçirdiklerim
