İstanbul Rami Kütüphanesi, Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı tarafından hazırlanan “Gökküre: Değişimler Çağı Şafağında Osmanlılar’da Matematik Bilimleri” sergisine ev sahipliği yapıyor. Sergi, Osmanlı bilim tarihinin en önemli isimlerinden Takiyyüddin Rasıd’ın 500. doğum yılı anısına düzenlendi ve 30 Eylül’e kadar ziyaret edilebilecek.
📚 Osmanlı’da Matematik ve Astronomi
Sergide, Takiyyüddin’in eserlerinin yanı sıra matematik, geometri, optik, takvim, mekanik ve coğrafya gibi alanlarda yazılmış nadir eserler yer alıyor. Ayrıca dönemin bilimsel gelişmelerini yansıtan astronomi aletleri de sergilenen parçalar arasında.
🌌 İstanbul Rasathanesi’nin Mirası
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, açılışta yaptığı konuşmada Takiyyüddin’in kurduğu İstanbul Rasathanesi’nin, dönemin en ileri gözlemevlerinden biri olduğunu vurguladı. Takiyyüddin, Sultan III. Murad’ın desteğiyle gözlemevini kurmuş ve kendi icat ettiği aletlerle donatmıştı. Murad’ın desteğiyle bu gözlemevini kuran Takiyyüddin, onu hem gelenekten miras aldığı hem de kendi icadı, dönemin en önemli icatları arasındadır.
🔭 Bilimsel Katkılar
Takiyyüddin’in en dikkat çekici çalışmaları arasında:
- Optik alanında geliştirdiği cihazlar, teleskop öncesi dönemde ışığın yayılımını incelemesi.
- Trigonometri ve ondalık kesirler üzerine yaptığı çalışmalar, sinüs ve tanjant tabloları hazırlaması.
- Zaman ölçümü için geliştirdiği hassas saatler, astronomi gözlemlerinde kullanılabilecek düzeydeydi.
🏛️ Serginin Önemi
TÜYEK Başkanı Coşkun Yılmaz, kurumun dünyanın en büyük yazma eser koleksiyonuna sahip olduğunu ve bu eserleri dijitalleştirme çalışmalarının sürdüğünü belirtti. İstanbul Medeniyet Üniversitesi’nden Prof. Dr. İhsan Fazlıoğlu ise Takiyyüddin’in farklı bilim tutumlarını sentezleyerek İslam medeniyetinde öncü bir rol üstlendiğini vurguladı.
