“İyiyle sonuçlanabilecek hatalar yapmanın en önemli tüyosu bunları saklamamaktır. Özellikle de kendinden…”
Hata, insan olmanın kaçınılmaz parçasıdır. Yürümeyi öğrenen bir çocuk defalarca düşer. Konuşmayı öğrenen, ilk kelimelerini yanlış telaffuz eder. Çalışan, öğrenen, yaşayan herkes hata yapar. Hatasızlık iddiası, aslında donmuşluktur. Çünkü hata yapmamak, denememek demektir.
Ama asıl mesele hata yapıp yapmamak değil, onunla ne yaptığındır. Bazı hatalar insanı büyütür, bazıları küçültür. Büyüten hataların ortak bir sırrı vardır: onları saklamamak. Hele de kendinden. Çünkü sakladığın hatayı tekrar edersin. Görmezden geldiğin hata, seni köleleştirir.
Kendinden gizlenen hata en zehirli olandır. İnsan bazen kendine bile itiraf etmekten korkar. “Ben yanlış yaptım.” diyemez. Bahaneler üretir, suçu başkasına atar, inkâr eder. Ama içten içe bilir: O yanlış onundur. Onu kabullenmediği sürece özgür olamayacaktır.
Hata ile yüzleşmek cesaret ister. Çünkü hatayı görmek, kendinin kusurlu yanını görmek demektir. Aynaya bakıp sadece güzel taraflarını değil, kırıklarını da fark etmek gibidir. Ama işte bu kırıklar, seni gerçek yapar. Çünkü kusurlarını görebilen, onları onarabilendir.
İyi hata, öğretendir. Öğretici olabilmesi için de görünür olması gerekir. Sakladığında değil, üstüne ışık tuttuğunda sana ders verir. Bir defterin kenarına alınan not gibi… Yanlışını işaretlersin ki aynı yere düşmeyesin.
Bazen insanlar, hatalarını başkalarından gizlemek için yalan söyler, rol yapar. Ama en kötüsü, kendi vicdanından gizlemektir. Çünkü vicdan, saklananı bırakmaz. Gecenin bir yarısı, sessizliğin ortasında seni dürter. “Burada yanlış yaptın.” der. Sen kulak tıkasan da o ses susmaz.
O yüzden en erdemli adım kendine itiraf etmektir. “Evet, ben hata yaptım.” Bu cümle, insanı küçültmez, aksine büyütür. Çünkü yanlışını kabul eden, doğrusunu aramaya başlar.
Hata yapmaktan korkma. Hatasız yaşamaya çalışmak, yaşamamaktır. Ama hata yaptığında onu saklama. Onu kendinden saklarsan seni yiyip bitirir. Açıkça görürsen sana yol gösterir.
Kendi hatasını gören, başkasının hatasına da merhametle bakar. Çünkü bilir ki insan kusurludur. Ama saklayan hem kendine hem başkasına acımasız olur. Çünkü yüzleşemediği şeyi dışarıya yansıtır.
Unutma: İyi hatalar vardır. Seni düşürür ama aynı zamanda öğretir. Seni utandırır ama aynı zamanda olgunlaştırır. Ve bu hataların tek sırrı onları saklamamaktır.
